ครูลากิจได้กี่ครั้ง ลาป่วยได้กี่วัน นับวันลาในปีงบประมาณอย่างไร
ครูข้าราชการ ลากิจหรือลาป่วยได้มากกว่าหนึ่งครั้ง และระเบียบกลางไม่ได้กำหนดเพดานตายตัวว่าได้กี่ครั้งต่อปี สิ่งที่ต้องดูจริงคือเหตุจำเป็น จำนวนวันทำการที่ลา การอนุญาตของผู้มีอำนาจ หลักฐานประกอบ และจำนวนวันที่ยังมีสิทธิได้รับเงินเดือนระหว่างลา
ตัวเลขที่มักถูกถามคือ ลาป่วยมีสิทธิได้รับเงินเดือนระหว่างลาไม่เกิน 60 วันทำการต่อปีงบประมาณ ส่วนลากิจส่วนตัวมีสิทธิได้รับเงินเดือนระหว่างลาไม่เกิน 45 วันทำการต่อปีงบประมาณ แต่ตัวเลขนี้ไม่ควรถูกตีความว่าเป็นโควตาที่ทุกคนสามารถลาได้โดยอัตโนมัติ การลาทุกครั้งต้องเป็นไปตามเหตุและขั้นตอนของระเบียบ รวมทั้งคำสั่งมอบอำนาจของต้นสังกัด
บทความนี้สรุปจากระเบียบกลางสำหรับข้าราชการ หากเป็นครูอัตราจ้าง พนักงานราชการ ลูกจ้าง หรือบุคลากรประเภทอื่น ต้องตรวจสัญญาจ้างและระเบียบเฉพาะของตนเพิ่มเติม
สรุปก่อน: ครูลากิจและลาป่วยได้กี่ครั้ง
| ประเภทการลา | จำกัดจำนวนครั้งหรือไม่ | จำนวนวันที่เกี่ยวกับการรับเงินเดือน | วิธีนับโดยทั่วไป |
|---|---|---|---|
| ลาป่วย | ไม่ได้กำหนดเพดานเป็นจำนวนครั้ง | ไม่เกิน 60 วันทำการต่อปีงบประมาณ | นับเฉพาะวันทำการ |
| ลากิจส่วนตัว | ไม่ได้กำหนดเพดานเป็นจำนวนครั้ง | ไม่เกิน 45 วันทำการต่อปีงบประมาณ | นับเฉพาะวันทำการ |
| ลากิจของผู้เริ่มรับราชการในปีแรก | ไม่ได้กำหนดเพดานเป็นจำนวนครั้ง | มีสิทธิรับเงินเดือนระหว่างลาไม่เกิน 15 วันทำการ | นับเฉพาะวันทำการ |
ดังนั้น คำตอบของคำถามว่า “ลากิจได้กี่ครั้ง” ไม่ใช่ 3 ครั้ง 6 ครั้ง หรือ 10 ครั้ง ระเบียบการลาให้พิจารณาเป็นรายครั้งตามข้อเท็จจริง ส่วนจำนวนวันมีผลต่อสิทธิรับเงินเดือนและอาจเกี่ยวข้องกับการประเมินหรือหลักเกณฑ์งานบุคคลอื่น

ครูลาป่วยได้กี่วัน
ข้าราชการที่ลาป่วยมีสิทธิได้รับเงินเดือนระหว่างลาในปีงบประมาณหนึ่งได้ไม่เกิน 60 วันทำการ ผู้มีอำนาจอาจอนุญาตให้ได้รับเงินเดือนต่อไปได้อีกตามที่กฎหมายกำหนด หากเห็นสมควรและมีเหตุประกอบ แต่ไม่ควรสรุปเองว่าลาเกิน 60 วันแล้วจะได้รับเงินเดือนต่อโดยอัตโนมัติ
การลาป่วยให้เสนอใบลาต่อผู้บังคับบัญชาตามลำดับก่อนหรือในวันที่ลา หากเจ็บป่วยจนดำเนินการไม่ได้ สามารถเสนอในวันแรกที่กลับมาปฏิบัติราชการได้ พร้อมชี้แจงเหตุจำเป็นให้ครบถ้วน
ลาป่วยกี่วันต้องมีใบรับรองแพทย์
ถ้าลาป่วยตั้งแต่ 30 วันขึ้นไป ต้องมีใบรับรองแพทย์ซึ่งเป็นผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรมแนบกับใบลา ในกรณีจำเป็นหรือเห็นสมควร ผู้มีอำนาจอนุญาตอาจสั่งให้แสดงใบรับรองแพทย์สำหรับการลาที่ไม่ถึง 30 วันได้เช่นกัน
ในทางปฏิบัติ โรงเรียนหรือต้นสังกัดอาจมีแนวทางรับเอกสาร การแจ้งผู้บริหาร หรือการบันทึกในระบบที่ละเอียดกว่าระเบียบกลาง ครูจึงควรตรวจคำสั่งภายในควบคู่กัน แต่แนวทางภายในไม่ควรถูกนำไปอธิบายว่าเป็นตัวเลขเดียวกันสำหรับครูทั่วประเทศ
ครูลากิจได้กี่วัน
ลากิจส่วนตัวคือการลาเมื่อมีกิจธุระจำเป็นที่ต้องดำเนินการด้วยตนเอง โดยข้าราชการมีสิทธิได้รับเงินเดือนระหว่างลากิจส่วนตัวไม่เกิน 45 วันทำการในปีงบประมาณหนึ่ง สำหรับผู้ที่เริ่มเข้ารับราชการในปีแรก มีสิทธิได้รับเงินเดือนระหว่างลากิจส่วนตัวไม่เกิน 15 วันทำการ
ผู้ขอลากิจควรยื่นใบลาและรออนุญาตก่อนหยุดราชการ หากมีเหตุจำเป็นเร่งด่วนจนรออนุญาตไม่ได้ ให้เสนอใบลาพร้อมระบุเหตุจำเป็น แล้วรีบชี้แจงต่อผู้บังคับบัญชาโดยเร็ว การส่งข้อความแจ้งในกลุ่มหรือบอกเพื่อนครูให้ทราบ ไม่ได้ทดแทนการยื่นใบลาและการอนุญาตตามขั้นตอน
ลากิจ 45 วัน หมายถึงลาได้แน่นอน 45 วันหรือไม่
ไม่ใช่ ตัวเลข 45 วันเป็นเพดานของสิทธิรับเงินเดือนระหว่างลากิจในปีงบประมาณ ไม่ใช่สิทธิหยุดงานโดยไม่ต้องขออนุญาต ผู้มีอำนาจยังต้องพิจารณาเหตุจำเป็น ความถูกต้องของใบลา และผลกระทบต่อราชการ
ก่อนลา ครูควรจัดแผนสอน งานเวร เอกสาร และข้อมูลนักเรียนที่ผู้รับช่วงงานจำเป็นต้องทราบ โดยไม่เปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลเกินความจำเป็น สามารถใช้แนวทางจากบทความ หน้าที่ครูตลอดปีการศึกษา เพื่อจัดลำดับงานที่ต้องส่งต่อให้ครบ
ปีงบประมาณนับวันลาตั้งแต่เมื่อใด
ปีงบประมาณของราชการเริ่มวันที่ 1 ตุลาคม และสิ้นสุดวันที่ 30 กันยายน ของปีถัดไป ตัวอย่างเช่น ปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 เริ่มวันที่ 1 ตุลาคม 2569 และสิ้นสุดวันที่ 30 กันยายน 2570
จุดนี้ต่างจากปีการศึกษาและปีปฏิทิน ครูจึงไม่ควรรวมยอดวันลาตั้งแต่เปิดเทอมเดือนพฤษภาคมถึงปิดเทอมเดือนมีนาคม หรือเริ่มนับใหม่วันที่ 1 มกราคม หากเอกสารนั้นกำลังตรวจสิทธิที่กำหนดเป็น “ปีงบประมาณ”
วันลาของครูนับรวมเสาร์ อาทิตย์ และวันหยุดหรือไม่
สำหรับการลาป่วยและลากิจส่วนตัว การคำนวณวันลาโดยทั่วไปนับเฉพาะวันทำการที่อยู่ระหว่างวันเริ่มลาและวันสิ้นสุดลา วันหยุดราชการที่คั่นอยู่จึงไม่นำมานับเป็นวันลาของสองประเภทนี้
ตัวอย่าง ครูยื่นลาป่วยวันศุกร์ถึงวันจันทร์ โดยวันเสาร์และอาทิตย์เป็นวันหยุดราชการตามปกติ ยอดลาป่วยที่บันทึกคือ 2 วันทำการ ได้แก่ วันศุกร์และวันจันทร์ อย่างไรก็ตาม หากโรงเรียนกำหนดให้วันใดเป็นวันปฏิบัติราชการ หรือมีคำสั่งให้มาปฏิบัติหน้าที่ ต้องดูปฏิทินและคำสั่งจริงของหน่วยงาน ไม่ควรดูชื่อวันเพียงอย่างเดียว
การลาบางประเภทมีวิธีนับต่อเนื่องรวมวันหยุดที่คั่นอยู่ต่างจากลาป่วยและลากิจ จึงไม่ควรใช้หลัก “นับเฉพาะวันทำการ” กับการลาทุกประเภทโดยอัตโนมัติ
ลาป่วยกับลากิจรวมกันได้กี่วันทำการ
อย่านำ 60 วันของลาป่วยมาบวก 45 วันของลากิจแล้วสรุปว่า “ครูลาได้รวม 105 วัน” เพราะตัวเลขทั้งสองเป็นเพดานการรับเงินเดือนของการคนละประเภท แต่ละใบลาต้องมีเหตุจริงตรงกับประเภท และต้องผ่านการพิจารณาอนุญาต
นอกจากนี้ หลักเกณฑ์ด้านการเลื่อนเงินเดือน การประเมินผลการปฏิบัติงาน การทดลองปฏิบัติหน้าที่ หรือคำสั่งเฉพาะของต้นสังกัด อาจใช้ช่วงเวลาคำนวณและเงื่อนไขต่างจากระเบียบการลา เช่น พิจารณาเป็นรอบครึ่งปี ไม่ใช่ทั้งปีงบประมาณ จึงต้องเปิดหลักเกณฑ์ฉบับที่ใช้กับตนเองทุกครั้ง หากต้องการเข้าใจภาพรวมเรื่องเงินเดือน สามารถอ่าน ฐานเงินเดือนข้าราชการครู 2569
วิธีเช็กวันลาของตัวเองให้ไม่สับสน
1. เช็กสถานะบุคลากรก่อน
แยกให้ชัดว่าเป็นข้าราชการครู พนักงานราชการ ลูกจ้างประจำ ลูกจ้างชั่วคราว หรือครูอัตราจ้าง เพราะสิทธิและระเบียบที่ใช้ไม่เหมือนกัน
2. แยก “จำนวนครั้ง” ออกจาก “จำนวนวัน”
ทำตารางหนึ่งแถวต่อหนึ่งใบลา โดยบันทึกวันที่เริ่มลา วันที่สิ้นสุดลา จำนวนวันทำการ และประเภทการลา อย่านับจำนวนใบลาแทนจำนวนวัน
3. ตรวจยอดตามปีงบประมาณ
รวมยอดตั้งแต่ 1 ตุลาคมถึง 30 กันยายน และตรวจว่าระบบของโรงเรียนบันทึกวันหยุดคั่นกลางถูกต้องหรือไม่
4. ตรวจคำสั่งมอบอำนาจของต้นสังกัด
ผู้อนุญาตอาจแตกต่างตามตำแหน่ง จำนวนวัน และโครงสร้างหน่วยงาน ให้ใช้คำสั่งมอบอำนาจที่ยังมีผล ไม่ควรยึดจากแบบฟอร์มเก่าหรือคำบอกต่อเพียงอย่างเดียว
5. เก็บหลักฐานและสำเนาการอนุญาต
เก็บใบลา ใบรับรองแพทย์ และหลักฐานอนุญาตไว้ตรวจสอบ โดยเฉพาะกรณีระบบออนไลน์ยังไม่แสดงยอดหรือข้อมูลไม่ตรงกับงานบุคคล
เอกสารหลักที่ควรตรวจคือ ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการลาของข้าราชการ พ.ศ. 2555 จากสำนักงาน ก.พ. รวมถึงหนังสือเวียน คำสั่งมอบอำนาจ และแนวปฏิบัติฉบับปัจจุบันของหน่วยงานต้นสังกัด
สรุป
ครูลากิจและลาป่วยได้หลายครั้ง เพราะระเบียบไม่ได้กำหนดเพดานเป็นจำนวนครั้ง แต่ทุกครั้งต้องมีเหตุจริง ยื่นใบลา และได้รับอนุญาตตามขั้นตอน ลาป่วยเกี่ยวข้องกับสิทธิรับเงินเดือนไม่เกิน 60 วันทำการต่อปีงบประมาณ ส่วนลากิจส่วนตัวไม่เกิน 45 วันทำการ และผู้เริ่มรับราชการปีแรกมีสิทธิรับเงินเดือนระหว่างลากิจไม่เกิน 15 วันทำการ
เวลาตรวจยอด ให้ใช้รอบปีงบประมาณ 1 ตุลาคมถึง 30 กันยายน แยกประเภทการลา และนับวันทำการตามปฏิทินราชการจริง หากจะตรวจผลต่อการเลื่อนเงินเดือนหรือการประเมิน ต้องดูหลักเกณฑ์เรื่องนั้นเพิ่มเติม ไม่ควรใช้ตัวเลขจากระเบียบการลาแทนกัน
คำถามที่พบบ่อย
ครูลากิจได้กี่ครั้งต่อปีงบประมาณ
ระเบียบกลางไม่ได้กำหนดจำนวนครั้งสูงสุด แต่กำหนดวิธีขออนุญาตและสิทธิรับเงินเดือนระหว่างลากิจไม่เกิน 45 วันทำการต่อปีงบประมาณ หรือ 15 วันทำการสำหรับผู้เริ่มรับราชการในปีแรก
ครูลาป่วย 1 หรือ 2 วันต้องมีใบรับรองแพทย์ไหม
เกณฑ์ทั่วไปกำหนดให้ลาป่วยตั้งแต่ 30 วันขึ้นไปต้องแนบใบรับรองแพทย์ แต่ผู้มีอำนาจอนุญาตสามารถเรียกใบรับรองแพทย์สำหรับการลาที่สั้นกว่านั้นได้ จึงควรตรวจแนวปฏิบัติของต้นสังกัดด้วย
วันเสาร์และอาทิตย์คั่นกลางนับเป็นวันลาป่วยหรือลากิจไหม
โดยทั่วไปลาป่วยและลากิจนับเฉพาะวันทำการ วันหยุดราชการที่คั่นอยู่ไม่นับ แต่ถ้าวันดังกล่าวเป็นวันปฏิบัติราชการตามคำสั่งของโรงเรียน ต้องตรวจคำสั่งและปฏิทินจริงก่อนสรุปยอด