บทสรุปสำหรับผู้บริหาร การประเมินโครงการพัฒนาคุณธรรม จริยธรรมนักเรียน ตามแนวการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนวัดเจริญราษฎร์ ในครั้งนี้ดำเนินการโดยใช้รูปแบบการประเมิน แบบซิปป์ (CIPP Model) มีวัตถุประสงค์ของการประเมินเพื่อประเมินความพร้อมด้านสภาพแวดล้อม ของโครงการ (Context Evaluation) เพื่อประเมินความพร้อมด้านปัจจัยนำเข้าของโครงการ (Input Evaluation) เพื่อประเมินกระบวนการ 7 ขั้นตอนของโครงการ (Process Evaluation) และเพื่อประเมินผลผลิตของโครงการ (Product Evaluation) กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ศึกษาจากกลุ่มประชากร ประกอบด้วย คณะกรรมการบริหารโครงการ จำนวน 6 คน และคณะกรรมการดำเนินโครงการจำนวน 6 คน และกลุ่มตัวอย่างที่ได้มาจากการสุ่มแบบเฉพาะเจาะจง (Purposive Random Sampling) โดยใช้ข้าราชการครูที่ไม่เป็นคณะกรรมการดำเนินโครงการ จำนวน 7 คน นักเรียน โดยใช้นักเรียน ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 – ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ทุกคน จำนวน 73 คน ผู้ปกครอง โดยใช้ผู้ปกครองของนักเรียนที่ได้รับการคัดเลือกเป็นกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 70 คน และคณะกรรมการสถานศึกษา ขั้นพื้นฐาน ที่ไม่ดำรงตำแหน่งผู้แทนครู และผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 7 คน รวมทั้งสิ้น169 คนเครื่องมือที่ใช้ในการประเมินโครงการเป็นแบบสอบถามประเภทมาตรส่วนประมาณค่า (Rating Scale) 5 ระดับ มีจำนวนทั้งสิ้น 9 ฉบับ โดยมีค่าความเชื่อมั่นตั้งแต่ .802 -.977 การวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติความถี่ ค่าร้อยละ และค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน โดยใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์สำเร็จรูป SPSS (Package for the Social Sciences) for windows v.10 ผลการประเมินปรากฏ ดังนี้ ผลการประเมินโครงการ ผลการประเมินโครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียน ตามแนวการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนวัดเจริญราษฎร์ พบว่า การประเมินทุกประเด็นและภาพรวมของโครงการ ผ่านเกณฑ์การประเมินทั้ง 4 ด้าน สรุปมีผลการประเมินอยู่ในระดับมาก ดั่งรายละเอียดต่อไปนี้ ผลการประเมินด้านสภาพแวดล้อมของโครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียน ตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนวัดเจริญราษฎร์ เกี่ยวกับความต้องการจำเป็นของโครงการ ความเหมาะสมของวัตถุประสงค์ ความสอดคล้องด้านนโยบาย และ ความเป็นไปได้ของโครงการ ตามความคิดเห็นของคณะกรรมการบริหารโครงการ และคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน อยู่ในระดับมาก ผลการประเมินด้านปัจจัยนำเข้าของโครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียน ตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนวัดเจริญราษฎร์ เกี่ยวกับความพร้อมและความเพียงพอของบุคลากร ความเพียงพอของงบประมาณ ความเพียงพอของวัตถุอุปกรณ์และ อาคารสถานที่ การบริหารจัดการ ตามความคิดเห็นของคณะกรรมการบริหารโครงการ และครู อยู่ในระดับมากที่สุด ผลการประเมินด้านกระบวนการดำเนินงาน 7 ขั้นตอน ของโครงการส่งเสริม คุณธรรม จริยธรรมนักเรียนตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนวัดเจริญราษฎร์ ขั้นที่ 1 การสร้างการรับรู้และการยอมรับ ขั้นที่ 2 การสร้างครูแกนนำและนักเรียนแกนนำ ขั้นที่ 3 การกำหนดคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน ขั้นที่ 4 การกำหนดวิธีบรรลุคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน ขั้นที่ 5 ลงมือปฏิบัติเพื่อบรรลุเป้าหมายการเปลี่ยนแปลง(คุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน) ขั้นที่ 6 สร้างกลไกลการตรวจสอบการขับเคลื่อน ขั้นที่ 7 การสรุปผล/รายงานผล ตามความคิดเห็นของคณะกรรมการดำเนินโครงการ และครู อยู่ในระดับมาก ผลการประเมินด้านผลผลิตของโครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียน ตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนวัดเจริญราษฎร์ มีรายละเอียด ดังนี้ คุณภาพการดำเนินงานตามตัวชี้วัดโรงเรียนคุณธรรม 7 ตังชี้วัด 1) มีอุดมการณ์ คุณธรรมในการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม 2) กลไกลและเครื่องมือในการปฏิบัติคุณธรรม จริยธรรมร่วมกันทั้งโรงเรียน 3) พฤติกรรมที่พึงประสงค์ด้านความพอเพียง ความกตัญญู และความซื่อสัตย์สุจริตในโรงเรียนเพิ่มขึ้น 4) พฤติกรรมที่พึงประสงค์ลดน้อยลง 5) กระบวนการมีส่วนร่วมและสร้างความรับผิดชอบจากผู้ที่เกี่ยวข้องในโรงเรียน 6) องค์ความรู้นวัตกรรมด้านคุณธรรมและบูรณาการไว้ในชั้นเรียน 7) โรงเรียนเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านคุณธรรม ตามความคิดเห็นของคณะกรรมการดำเนินโครงการ และครู อยู่ในระดับมาก ผลการพัฒนาพฤติกรรมที่พึงประสงค์ ด้านประหยัดอดออม ด้านความพอเพียง ด้านความกตัญญู ด้านความซื่อสัตย์สุจริต และด้านความรับผิดชอบ ตามความคิดเห็นของครู และนักเรียน อยู่ในระดับมากที่สุด ผลการประเมินความพึงพอใจของผู้ที่เกี่ยวข้องที่มีต่อการดำเนินโครงการ ส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียน ตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียน วัดเจริญราษฎร์ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด 4.3.1 ระดับความพึงพอใจของครู ที่มีต่อการดำเนินโครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียนตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนวัดเจริญราษฎร์ อยู่ในระดับมากที่สุด 4.3.2 ระดับความพึงพอใจของนักเรียน ที่มีต่อการดำเนินโครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียนตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนวัดเจริญราษฎร์ อยู่ในระดับมากที่สุด 4.3.3 ระดับความพึงพอใจของผู้ปกครองนักเรียน ที่มีต่อการดำเนินโครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียนตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียน วัดเจริญราษฎร์ อยู่ในระดับมากที่สุด 4.3.3 ระดับความพึงพอใจของคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ที่มีต่อ การดำเนินโครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียนตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนวัดเจริญราษฎร์ อยู่ในระดับมากที่สุด ข้อเสนอแนะ ข้อเสนอแนะในการนำผลการประเมินไปใช้ การดำเนินการโครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม ควรได้รับงบประมาณสนับสนุน ในการดำเนินงานจากหน่วยงานต้นสังกัด และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องอย่างเพียงพอและต่อเนื่อง หน่วยงานต้นสังกัด ผู้ปกครอง ชุมชน และองค์กรต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องควรส่งเสริมสนับสนุนโครงการนี้อย่างต่อเนื่อง เพราะถือว่าเป็นโครงการที่ส่งเสริมให้เยาวชนพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม โดยการเข้าร่วมโครงการ และกิจกรรมย่อยต่าง ๆ ต้องมีการปฏิบัติต่อเนื่องกันหลาย ๆปี กิจกรรมต่าง ๆของโครงการ ควรมีการปรับให้เหมาะสมกับสภาพแวดล้อมและปัจจัยเบื้องต้นของสถานศึกษา เพื่อให้โครงการประสบผลสำเร็จตามวัตถุประสงค์ที่กำหนดไว้ให้ มากที่สุด ข้อเสนอแนะเพื่อการประเมินครั้งต่อไป เพื่อให้ผลการประเมินนี้มีผลสืบเนื่องต่อไปในอนาคต ผู้ประเมินมีข้อเสนอแนะที่อาจจะเป็นประโยชน์สำหรับการประเมินในโอกาสต่อไป ดังนี้ ควรศึกษาเกี่ยวกับปัญหาอุปสรรคที่ส่งผลต่อการดำเนินงานโครงการโรงเรียนคุณธรรม ของสถานศึกษาให้ต่อเนื่องจากผู้เกี่ยวข้องทุกฝ่ายอย่างจริงจัง นำผลการประเมินโครงการที่ได้ เป็นข้อมูลพื้นฐานในการตัดสินใจปรับปรุง แก้ไขในด้านต่าง ๆ ที่ได้ค้นพบ โดยส่งเสริมกิจกรรมที่โรงเรียนสามารถทำได้ดีให้ดียิ่งขึ้นไป