นักเรียนไม่ผ่านตัวชี้วัด ครูควรสอนซ่อมเสริมและเก็บหลักฐานอย่างไร
เมื่อนักเรียนยังไม่ผ่าน ครูควรวิเคราะห์ว่าติดความรู้พื้นฐาน ความเข้าใจคำสั่ง ขั้นตอน หรือการนำไปใช้ แล้วสอนใหม่ด้วยวิธีที่ต่างจากเดิม ฝึกเฉพาะจุด เปิดโอกาสให้แสดงการเรียนรู้อีกครั้ง และบันทึกก่อนช่วย วิธีช่วย กับผลหลังช่วยตามระบบโรงเรียน ไม่ควรให้ทำใบงานเดิมซ้ำโดยไม่มีคำอธิบายเพิ่ม
ขั้นที่ 1 ระบุสิ่งที่ยังไม่ผ่านให้แคบ
อย่าเริ่มจากคะแนนรวมว่า “ไม่ผ่านวิชา” ให้ดูจุดประสงค์ ข้อคำถาม ชิ้นงาน หรือพฤติกรรมที่ยังทำไม่ได้ เช่น หาคำตอบได้แต่ไม่อธิบายเหตุผล คำนวณถูกแต่สลับหน่วย หรืออ่านเรื่องได้แต่จับใจความไม่ได้
ข้อมูลแคบช่วยเลือกการสอนซ่อมที่ใช้เวลาน้อยและตรงจุด
ขั้นที่ 2 หาสาเหตุที่เป็นไปได้
- ขาดความรู้พื้นฐาน
- เข้าใจแนวคิดคลาดเคลื่อน
- คำสั่งหรือภาษาเป็นอุปสรรค
- ยังทำขั้นตอนไม่คล่อง
- วิธีประเมินไม่เปิดโอกาสให้แสดงความรู้
- เวลา สื่อ หรือสภาพแวดล้อมไม่เหมาะสม
ใช้คำถามสั้นหรือให้นักเรียนอธิบายวิธีคิด อย่าเดาสาเหตุจากคะแนนเพียงอย่างเดียว
ขั้นที่ 3 เปลี่ยนวิธี ไม่เพิ่มเพียงจำนวนงาน
ใช้ตัวอย่างใหม่ ของจริง แผนภาพ การคิดให้ดู การแบ่งขั้น หรือการฝึกกลุ่มเล็ก หากเดิมเป็นการบรรยาย อาจเปลี่ยนเป็นลงมือและอธิบาย หากเดิมเป็นโจทย์ยาว อาจแยกข้อมูลกับคำถามก่อน
กำหนดเป้าหมายสั้นและบอกนักเรียนว่าเมื่อใดถือว่าทำได้ เพื่อให้เห็นความก้าวหน้า
ขั้นที่ 4 ประเมินใหม่ให้ตรงเป้าหมาย
ใช้ภารกิจใหม่ที่วัดความสามารถเดียวกัน ไม่จำเป็นต้องเหมือนข้อเดิมทุกคำ หากเป้าหมายเป็นการปฏิบัติ ควรให้ปฏิบัติ ไม่ใช้การคัดคำตอบแทน
เงื่อนไขคะแนนและการแก้ผลต้องยึดระเบียบหรือแนวปฏิบัติของโรงเรียน ครูไม่ควรกำหนดสิทธิ์หรือการหักคะแนนขึ้นเองภายหลัง
เก็บหลักฐานอะไรบ้าง
- เป้าหมายหรือรายการที่ยังไม่บรรลุ
- หลักฐานก่อนช่วย เช่น ข้อคำตอบหรือชิ้นงาน
- วิธีและช่วงเวลาที่ช่วย
- หลักฐานประเมินใหม่
- ผลและขั้นตอนต่อไป
เก็บเท่าที่จำเป็น ไม่ต้องถ่ายภาพทุกนาทีหรือทำแฟ้มหนา หากระบบโรงเรียนมีช่องบันทึกอยู่แล้วให้ใช้จุดเดียว
สอนซ่อมอย่างไรเมื่อมีนักเรียนหลายคน
จัดกลุ่มจากข้อผิดแบบเดียวกัน สอนเฉพาะจุด 10-20 นาที แล้วให้ลองทำและรับข้อเสนอแนะ นักเรียนที่ผ่านแล้วทำงานต่อยอดหรือทบทวนด้วยตนเอง ไม่ควรหยุดทั้งห้องเรียนเรื่องเดิมทุกครั้ง
ใช้ผลจาก การวิเคราะห์ข้อสอบรายข้อ และออกแบบหลักฐานด้วย แบบทดสอบก่อนและหลังเรียน
การวัดผลอย่างเหมาะสมเพื่อให้ผู้เรียนพัฒนาอย่างต่อเนื่องเป็นส่วนหนึ่งของ มาตรฐานตำแหน่งครู ว3/2564
สรุป
สอนซ่อมเสริมที่ได้ผลเริ่มจากรู้ว่าติดตรงไหน เปลี่ยนวิธีให้ตรงสาเหตุ ฝึกเฉพาะจุด และประเมินใหม่ด้วยหลักฐานที่ตรงเป้าหมาย เอกสารควรช่วยติดตามการเรียนรู้ ไม่กลายเป็นงานที่แยกจากการช่วยนักเรียน
คำถามที่พบบ่อย
สอนซ่อมต้องใช้ข้อสอบเดิมหรือไม่
ไม่จำเป็น ควรใช้ภารกิจที่วัดความสามารถเดียวกันและลดผลจากการจำคำตอบ
นักเรียนผ่านหลังซ่อมควรได้คะแนนเท่าใด
ต้องยึดหลักเกณฑ์การวัดผลของสถานศึกษาและสิ่งที่แจ้งไว้ ไม่ควรกำหนดใหม่เป็นรายกรณีโดยพลการ
ต้องทำรายงานซ่อมเสริมแยกทุกคนไหม
ให้ยึดระบบโรงเรียน เก็บข้อมูลรายบุคคลเท่าที่ต้องใช้ยืนยันผลและวางแผนต่อ ไม่สร้างเอกสารซ้ำโดยไม่จำเป็น
