คำถามวันวิทยาศาสตร์ 2569 พร้อมเฉลย 30 ข้อ ใช้จัดกิจกรรมในโรงเรียน

วันที่ 18 สิงหาคมของทุกปีเป็นวันวิทยาศาสตร์แห่งชาติ โรงเรียนสามารถนำชุดคำถามนี้ไปใช้แข่งขันตอบปัญหา เล่นเกมหน้าเสาธง ทบทวนความรู้ในชั้นเรียน หรือจัดฐานกิจกรรมได้ มีทั้งหมด 30 ข้อ เรียงจากความรู้พื้นฐานไปสู่โจทย์ที่ต้องคิดวิเคราะห์ และมีคำอธิบายสั้น ๆ หลังเฉลยเพื่อให้ครูใช้ต่อยอดการเรียนรู้ได้ทันที

สำหรับปี 2569 วันที่ 18 สิงหาคมตรงกับวันอังคาร ชุดคำถามนี้ยึดข้อมูลประวัติศาสตร์จากแหล่งข้อมูลภาครัฐ และใช้หลักวิทยาศาสตร์พื้นฐานที่มีคำตอบชัดเจน โดยไม่ใส่คำถามเกี่ยวกับคำขวัญประจำปี เพราะไม่พบประกาศทางการที่ยืนยันในขณะจัดทำบทความ

คำถามระดับที่ 1 ความรู้วันวิทยาศาสตร์และความปลอดภัย

ข้อ 1 วันวิทยาศาสตร์แห่งชาติของไทยตรงกับวันใด

ก. 12 สิงหาคม ข. 18 สิงหาคม ค. 20 กันยายน ง. 5 ธันวาคม

เฉลย: ข. 18 สิงหาคม เป็นวันที่ใช้รำลึกถึงพระปรีชาสามารถด้านวิทยาศาสตร์ของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว

ข้อ 2 วันวิทยาศาสตร์แห่งชาติ ปี 2569 ตรงกับวันใดในสัปดาห์

ก. วันจันทร์ ข. วันอังคาร ค. วันพุธ ง. วันพฤหัสบดี

เฉลย: ข. วันอังคาร วันที่ 18 สิงหาคม พ.ศ. 2569 ตรงกับวันอังคาร

ข้อ 3 เหตุการณ์สำคัญที่หว้ากอเกิดขึ้นในปี พ.ศ. ใด

ก. 2310 ข. 2411 ค. 2511 ง. 2525

เฉลย: ข. พ.ศ. 2411 เป็นปีที่เกิดสุริยุปราคาเต็มดวงตามที่ทรงคำนวณไว้

ข้อ 4 สถานที่ทอดพระเนตรสุริยุปราคาเต็มดวงในเหตุการณ์ดังกล่าวคือที่ใด

ก. หว้ากอ จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ข. ดอยอินทนนท์ จังหวัดเชียงใหม่ ค. เขาใหญ่ จังหวัดนครราชสีมา ง. เกาะสมุย จังหวัดสุราษฎร์ธานี

เฉลย: ก. หว้ากอ จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ เป็นสถานที่สำคัญในประวัติศาสตร์วิทยาศาสตร์ไทย

ข้อ 5 พระมหากษัตริย์พระองค์ใดทรงคำนวณการเกิดสุริยุปราคาที่หว้ากอ

ก. รัชกาลที่ 2 ข. รัชกาลที่ 3 ค. รัชกาลที่ 4 ง. รัชกาลที่ 5

เฉลย: ค. รัชกาลที่ 4 หรือพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว

ข้อ 6 พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้รับการถวายพระราชสมัญญาว่าอะไร

ก. พระบิดาแห่งวิทยาศาสตร์ไทย ข. พระบิดาแห่งการแพทย์ไทย ค. พระบิดาแห่งกฎหมายไทย ง. พระบิดาแห่งการบินไทย

เฉลย: ก. พระบิดาแห่งวิทยาศาสตร์ไทย เพื่อเทิดพระเกียรติพระปรีชาสามารถด้านวิทยาศาสตร์และดาราศาสตร์

ข้อ 7 คณะรัฐมนตรีกำหนดให้วันที่ 18 สิงหาคมเป็นวันวิทยาศาสตร์แห่งชาติในปีใด

ก. พ.ศ. 2411 ข. พ.ศ. 2475 ค. พ.ศ. 2525 ง. พ.ศ. 2569

เฉลย: ค. พ.ศ. 2525 คณะรัฐมนตรีมีมติเมื่อวันที่ 14 เมษายน พ.ศ. 2525

ข้อ 8 ข้อใดสอดคล้องกับกระบวนการทางวิทยาศาสตร์มากที่สุด

ก. เชื่อตามกันโดยไม่ตรวจสอบ ข. ตั้งคำถามและเก็บหลักฐาน ค. เลือกเฉพาะผลที่ตนชอบ ง. สรุปก่อนทดลอง

เฉลย: ข. ตั้งคำถามและเก็บหลักฐาน ข้อสรุปทางวิทยาศาสตร์ควรอาศัยการสังเกต การทดลอง หรือหลักฐานที่ตรวจสอบได้

ข้อ 9 หากต้องทำการทดลองที่ไม่คุ้นเคย นักเรียนควรทำอย่างไรเป็นอันดับแรก

ก. ทดลองทันที ข. อ่านขั้นตอนและฟังคำแนะนำของครู ค. ชิมสารที่ใช้ ง. ผสมสารทุกชนิดเข้าด้วยกัน

เฉลย: ข. อ่านขั้นตอนและฟังคำแนะนำของครู ช่วยลดความเสี่ยงและทำให้การทดลองเป็นไปอย่างถูกวิธี

ข้อ 10 กิจกรรมใดไม่ควรทำโดยไม่มีครูหรือผู้เชี่ยวชาญดูแล

ก. จำแนกชนิดใบไม้ ข. สังเกตเงาแดด ค. ใช้เปลวไฟหรือสารเคมี ง. วัดความยาวโต๊ะ

เฉลย: ค. ใช้เปลวไฟหรือสารเคมี ต้องมีอุปกรณ์ป้องกันและผู้ดูแลที่เข้าใจความเสี่ยง

คำถามระดับที่ 2 วิทยาศาสตร์รอบตัว

ข้อ 11 โลกเป็นดาวเคราะห์ลำดับที่เท่าใดจากดวงอาทิตย์

ก. ลำดับที่ 1 ข. ลำดับที่ 2 ค. ลำดับที่ 3 ง. ลำดับที่ 4

เฉลย: ค. ลำดับที่ 3 ดาวพุธและดาวศุกร์อยู่ใกล้ดวงอาทิตย์กว่าโลก

ข้อ 12 ระบบสุริยะมีดาวเคราะห์ที่ได้รับการยอมรับกี่ดวง

ก. 7 ดวง ข. 8 ดวง ค. 9 ดวง ง. 10 ดวง

เฉลย: ข. 8 ดวง เรียงจากดาวพุธไปจนถึงดาวเนปจูน

ข้อ 13 ดาวเคราะห์ดวงใดมีขนาดใหญ่ที่สุดในระบบสุริยะ

ก. โลก ข. ดาวอังคาร ค. ดาวพฤหัสบดี ง. ดาวเสาร์

เฉลย: ค. ดาวพฤหัสบดี เป็นดาวเคราะห์ที่ใหญ่ที่สุดในระบบสุริยะ

ข้อ 14 ดาวเคราะห์ดวงใดมีพื้นผิวร้อนที่สุด

ก. ดาวพุธ ข. ดาวศุกร์ ค. โลก ง. ดาวอังคาร

เฉลย: ข. ดาวศุกร์ ชั้นบรรยากาศหนาแน่นกักเก็บความร้อนอย่างรุนแรง แม้ดาวพุธจะอยู่ใกล้ดวงอาทิตย์กว่า

ข้อ 15 ดวงอาทิตย์จัดเป็นวัตถุท้องฟ้าประเภทใด

ก. ดาวเคราะห์ ข. ดาวฤกษ์ ค. ดาวหาง ง. ดาวบริวาร

เฉลย: ข. ดาวฤกษ์ ดวงอาทิตย์สร้างพลังงานและเปล่งแสงได้ด้วยตัวเอง

ข้อ 16 ดวงจันทร์มีความสัมพันธ์กับโลกอย่างไร

ก. เป็นดาวฤกษ์ ข. เป็นดาวเคราะห์ ค. เป็นดาวบริวารตามธรรมชาติ ง. เป็นดาวหาง

เฉลย: ค. เป็นดาวบริวารตามธรรมชาติ ดวงจันทร์โคจรรอบโลก

ข้อ 17 การเกิดกลางวันและกลางคืนมีสาเหตุหลักจากอะไร

ก. โลกหมุนรอบตัวเอง ข. โลกหยุดนิ่ง ค. ดวงจันทร์บังโลกทุกวัน ง. ดวงอาทิตย์หมุนรอบโลก

เฉลย: ก. โลกหมุนรอบตัวเอง ด้านที่หันรับแสงเป็นกลางวัน ส่วนอีกด้านเป็นกลางคืน

ข้อ 18 การที่น้ำของเหลวเปลี่ยนเป็นไอน้ำเรียกว่าอะไร

ก. การควบแน่น ข. การระเหย ค. การแข็งตัว ง. การหลอมเหลว

เฉลย: ข. การระเหย โมเลกุลของน้ำได้รับพลังงานและเปลี่ยนจากของเหลวเป็นแก๊ส

ข้อ 19 การที่ไอน้ำเปลี่ยนกลับเป็นหยดน้ำเรียกว่าอะไร

ก. การควบแน่น ข. การระเหิด ค. การเดือด ง. การละลาย

เฉลย: ก. การควบแน่น พบเห็นได้จากหยดน้ำที่เกาะด้านนอกแก้วน้ำเย็น

ข้อ 20 กระบวนการที่พืชใช้พลังงานแสงสร้างอาหารเรียกว่าอะไร

ก. การหายใจ ข. การสังเคราะห์ด้วยแสง ค. การย่อยอาหาร ง. การกลั่น

เฉลย: ข. การสังเคราะห์ด้วยแสง พืชใช้แสง น้ำ และคาร์บอนไดออกไซด์ในการสร้างอาหาร

คำถามระดับที่ 3 คิดวิเคราะห์สำหรับช่วงชั้นมัธยม

ข้อ 21 แรงใดทำให้วัตถุตกลงสู่พื้นโลก

ก. แรงแม่เหล็ก ข. แรงโน้มถ่วง ค. แรงเสียดทาน ง. แรงลอยตัว

เฉลย: ข. แรงโน้มถ่วง เป็นแรงดึงดูดระหว่างวัตถุที่มีมวล

ข้อ 22 เครื่องมือใดใช้วัดอุณหภูมิ

ก. บารอมิเตอร์ ข. เทอร์มอมิเตอร์ ค. แอมมิเตอร์ ง. ไฮโกรมิเตอร์

เฉลย: ข. เทอร์มอมิเตอร์ ส่วนเครื่องมืออื่นใช้วัดความดันอากาศ กระแสไฟฟ้า และความชื้นตามลำดับ

ข้อ 23 หน่วยเอสไอของกระแสไฟฟ้าคืออะไร

ก. โวลต์ ข. วัตต์ ค. แอมแปร์ ง. โอห์ม

เฉลย: ค. แอมแปร์ ใช้สัญลักษณ์ A

ข้อ 24 น้ำบริสุทธิ์ที่อุณหภูมิห้องมีค่า pH ใกล้เคียงเท่าใด

ก. 2 ข. 5 ค. 7 ง. 12

เฉลย: ค. 7 ถือว่าใกล้เคียงสภาวะเป็นกลาง

ข้อ 25 เสียงเดินทางผ่านบริเวณใดไม่ได้

ก. อากาศ ข. น้ำ ค. เหล็ก ง. สุญญากาศ

เฉลย: ง. สุญญากาศ เสียงเป็นคลื่นกล จึงต้องอาศัยตัวกลางในการเดินทาง

ข้อ 26 ในการทดลองผลของปริมาณแสงต่อการเติบโตของต้นถั่ว ตัวแปรต้นคืออะไร

ก. ปริมาณแสง ข. ความสูงของต้นถั่ว ค. ชนิดของต้นถั่ว ง. ปริมาณน้ำที่กำหนดให้เท่ากัน

เฉลย: ก. ปริมาณแสง เพราะเป็นปัจจัยที่ผู้ทดลองตั้งใจเปลี่ยน

ข้อ 27 หากต้องการเปรียบเทียบผลของปุ๋ยสองชนิดต่อการเติบโตของพืช ควรทำอย่างไรให้การทดลองยุติธรรม

ก. ใช้พืชต่างชนิดกัน ข. ให้น้ำต่างปริมาณกัน ค. ควบคุมปัจจัยอื่นให้เหมือนกัน ง. วางกระถางคนละสภาพแวดล้อม

เฉลย: ค. ควบคุมปัจจัยอื่นให้เหมือนกัน เพื่อให้ความแตกต่างที่พบมีแนวโน้มมาจากชนิดของปุ๋ย

ข้อ 28 เมื่อผลการทดลองไม่ตรงกับสมมติฐาน นักเรียนควรทำอย่างไร

ก. เปลี่ยนผลให้ตรงสมมติฐาน ข. ซ่อนข้อมูล ค. รายงานตามจริงและวิเคราะห์สาเหตุ ง. สรุปโดยไม่ดูข้อมูล

เฉลย: ค. รายงานตามจริงและวิเคราะห์สาเหตุ ผลที่ไม่ตรงสมมติฐานยังมีคุณค่าต่อการเรียนรู้และการตั้งคำถามครั้งต่อไป

ข้อ 29 ข้อใดเป็นแก๊สเรือนกระจก

ก. คาร์บอนไดออกไซด์ ข. ฮีเลียม ค. นีออน ง. อาร์กอน

เฉลย: ก. คาร์บอนไดออกไซด์ สามารถดูดกลืนและแผ่รังสีความร้อนบางช่วง จึงมีส่วนต่อปรากฏการณ์เรือนกระจก

ข้อ 30 หากสารเคมีหกในห้องปฏิบัติการ นักเรียนควรทำอย่างไร

ก. ใช้มือเช็ดทันที ข. ดมเพื่อระบุชนิด ค. แจ้งครูและอยู่ห่างจากบริเวณ ง. เทสารอื่นผสมเพื่อกำจัด

เฉลย: ค. แจ้งครูและอยู่ห่างจากบริเวณ ไม่ควรสัมผัส ดม หรือจัดการสารที่ไม่ทราบชนิดด้วยตนเอง

วิธีนำชุดคำถามไปใช้จัดกิจกรรม

ครูสามารถแบ่งนักเรียนเป็นทีม ทีมละ 3–5 คน ให้เวลาแต่ละข้อ 20–30 วินาที และใช้ป้าย ก ข ค ง หรือระบบกดตอบก็ได้ ระดับประถมอาจเลือกข้อ 1–20 ส่วนมัธยมใช้ครบทั้ง 30 ข้อ หากคะแนนเท่ากัน ให้ครูเลือกข้อ 26–30 มาเปลี่ยนเป็นคำถามอธิบายเหตุผลเพื่อหาทีมชนะ

เกณฑ์อย่างง่ายคือ ตอบถูกข้อละ 1 คะแนน รวม 30 คะแนน และอาจเพิ่มคะแนนพิเศษสำหรับทีมที่อธิบายเหตุผลได้ถูกต้อง ควรบอกกติกาให้ชัดก่อนเริ่ม รวมถึงไม่ล้อเลียนผู้ตอบผิด เพราะเป้าหมายสำคัญคือการสร้างความกล้าคิด กล้าตั้งคำถาม และสนุกกับการเรียนรู้

หากต้องการเตรียมกิจกรรมทั้งสัปดาห์ อ่านต่อได้ที่ วันวิทยาศาสตร์แห่งชาติ 2569 ตรงกับวันที่ 18 สิงหาคม พร้อมประวัติและแนวทางจัดกิจกรรม และบทความ ออกแบบการเรียนรู้แบบสืบเสาะด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

ข้อมูลประวัติวันวิทยาศาสตร์อ้างอิงจาก กรมประชาสัมพันธ์: วันวิทยาศาสตร์แห่งชาติ ส่วนข้อมูลระบบสุริยะตรวจสอบกับแหล่งความรู้ของ NASA

คำถามที่พบบ่อย

คำถามชุดนี้เหมาะกับนักเรียนระดับใด

ข้อ 1–20 เหมาะกับช่วงประถมปลายและใช้ทบทวนพื้นฐานได้ ส่วนข้อ 21–30 เหมาะกับมัธยมต้น ครูควรเลือกข้อให้ตรงกับเนื้อหาที่นักเรียนเคยเรียน

นำคำถามไปใช้ในกิจกรรมของโรงเรียนได้หรือไม่

ได้ ครูสามารถนำไปใช้เป็นเกมตอบปัญหา กิจกรรมหน้าเสาธง หรือทบทวนในชั้นเรียน และปรับจำนวนข้อหรือเวลาให้เหมาะกับบริบทของโรงเรียน

มีคำขวัญวันวิทยาศาสตร์แห่งชาติ 2569 หรือไม่

บทความนี้ไม่ระบุคำขวัญประจำปี เนื่องจาก ณ วันที่จัดทำยังไม่พบประกาศทางการที่ยืนยัน หากโรงเรียนต้องใช้ในเอกสารหรือป้ายงาน ควรตรวจสอบประกาศล่าสุดจากหน่วยงานผู้จัดก่อนทุกครั้ง